en

МУГЖ, ЦАГДААГИЙН АХЛАХ АХЛАГЧ Б.ЦЭВЭЛМАА: ТАВАН ҮЕ ДАМЖСАН ЦАГДАА, АНХНЫ ЭМЭГТЭЙ “ГАВЬЯАТ” ЗЭРЭГ ТҮҮХ ДУРСАМЖ БҮРЭЭ ХАЙРЛАЖ, ТҮҮГЭЭРЭЭ БАХАРХДАГ

2021-11-02 13:51:00
2665

Орчин цагийн цагдаагийн байгууллага үүсэж хөгжсөний 100 жилийн ойг тохиолдуулан Монгол Улсын Гавьяат жүжигчин, “Сүлд” чуулгын ахмад уран бүтээлч, уртын дууч, цагдаагийн ахлах ахлагч Б.Цэвэлмаатай ярилцлаа.

Анх цагдаагийн байгууллагад хөл тавьж байсан өдрөө эргэн дурсах мөчөөс яриагаа эхэлье.

Та бүхэнд энэ өдрийн мэндийг хүргэе. Шүүх, гаалийн хэрэг эрхлэх газарт ажиллаж байсан би 1990 онд анх Цагдаагийн байгууллагад цагдаа дуучнаар томилогдсоноор зуун жилийн түүхтэй энэ байгууллагынхаа урлагийн түүчээ болсон байдаг юм. Төдийгөөс өдий хүртэл цагдаагийн байгууллагын салшгүй нэг хэсэг болсондоо туйлын их баяртай байгаа бөгөөд Сүлд чуулгаар овоглож ирсэндээ талархаад баршгүй. 2015 онд цэргийн байнгын тэтгэвэрт гарсан ч одоо чуулгынхаа ахмадын хороонд ажиллаж байна. 

Өөр чиг үүрэгтэй байгууллагад ажиллаж байгаад цагдаагийн байгууллагад ажилласан байна шүү дээ. Яагаад цагдаагийн байгууллагыг сонгох болсон бэ?

Манай өвөг эцэг Богд хаант улсын үеийн торгон цэрэг. Үүнээс эхлэлтэй бид таван үеэрээ цагдаагийн байгууллагад ажиллаж байна. Би дөрөв дэх үе нь л дээ, багаасаа л цагдаагийн байгууллагын үйл ажиллагааг бага зэрэг гадарладаг байсан. НАХЯ-ны дээд сургуульд ажиллаж байх үед цагдаагийн байгууллагаас санал ирснээр энэ эрхэм хүндтэй байгууллагатайгаа ажил, амьдралын гараагаа холбож байсан.

Одоо бодоход иргэдийнхээ амар амгалан, тайван байдлын төлөө тангараг өргөж, энэ байгууллагад ажиллана гэдэг миний хувьд нэр төрийн хэрэг байсан гэж боддог. Цагдаагийн байгууллагын үндсэн чиг үүргийг хэрэгжүүлэхийн хажуугаар алба хаагч, иргэдээ соён гэгээрүүлэх, байгууллагын үйл ажиллагааг сурталчлах зэрэг үүргийг хүлээн ажиллана гэдэг шандас сорьсон зүйл байдаг гэж хэлж болно.

Гуч гаруй жил энэ байгууллагадаа ажиллажээ. Цаг наргүй цагдаагийн алба, авьяас чадвар шаардсан урлагийн хүнд ажлыг хэрхэн хослуулж, зохицуулж амьдарч байв?

Залуу байж, завгүй байх дуртай байж /инээмсэглэв/. Өөрийн хүсэл мөрөөдөлдөө автагдан дуртай зүйлээ хийх үедээ цаг хугацааг үл ажирдаг байсан. Нэг л мэдэхэд өдөр дуусчихсан, хэдэн сар, жил өнгөрчихсөн байдаг байлаа. Хоолойн цар хүрээ, дуулах урлаг, авьяас мэдрэмж, сэтгэлийн тэмүүллээ ямархан байгааг цагдаагийн байгууллагын бие бүрэлдэхүүн, ард иргэддээ үнэлүүлэхээр 14 удаагийн бие даасан уран бүтээлийн тайлан тоглолтыг зохион байгуулж байлаа. Нэг уран бүтээлийн ард ямар их цаг хугацаа зарцуулагддаг билээ дээ та бүхэн мэднэ. Таван зуу гаруй урт, богино уран бүтээлийг туурвиж, заримыг дүрсжүүлж, радиогийн албанд 22 дууг алтан фондод үлдээсэн. Мөн хэд хэдэн кинонд дүрээ мөнхөлж байжээ.

Энэ хүч, хөдөлмөрийг минь байгууллага, хамт олон, төрөөс өндрөөр үнэлж, “Алтан гадас одон”, “Хөдөлмөрийн гавьяаны одон”, “Байлдааны гавьяаны улаан тугийн одон”, “Цэргийн одон”, “Цагаан морь”, “Монгол Улсын Гавьяат жүжигчин”, “Хууль зүйн албаны Тэргүүний ажилтан” зэрэг цол тэмдгээр шагнаж, урамшуулсан байдаг.

Цагдаагийн байгууллагын анхны эмэгтэй “гавьяат” болж байсан шүү дээ. Тухайн үед ямар сэтгэгдэл төрж байсан бэ?

2012 онд Монгол Улсын Гавьяат жүжигчин хэмээх эрхэм хүндтэй цол хэргэмийг хүртэж байв. Монголын цагдаагийн түүхэнд анхны эмэгтэй гавьяат болж байлаа. Үнэхээр үгээр хэлэхийн аргагүй баярлаж, бахархаж байсан. Шагналаа авчхаад дарга, удирдлагууддаа илтгээд зогсож байхад хэчнээн сайхан сэтгэл тэнэгэр байсан гэж санана. Одоо ч тэр мэдрэмж өчигдөрхөн мэт санагдаж байна.

Төрийн соёрхолт, Соёлын гавьяат зүтгэлтэн, Ардын аман зохиолч Б.Догмид гуайн үг, Хөгжмийн зохиолч МУСТА, Сүлд чуулгын ая зохиогч Даваацэрэнгийн ая, Цагдаагийн “Сүлд” чуулгын дуучин, МУСТА, цагдаагийн ахлагч Нямхүүгийн уран бүтээл “Төрд данстай цагдаа” гэх дууг надад зориулж бүтээж байсан. Энэ бүхнийг хараад баярлах, догдлох, хайрлуулах, хүндлүүлэх мэдрэмж дээд цэгтээ хүрч билээ. Надад зориулж дуу хүртэл бүтээсэн гэхээр үнэхээр гайхалтай байдаг. Албаараа бахархаж, хайрлаж, хүндэлж явахаас өөр аргагүй.

Цангинасан инээд цовоо зан

Цагдаагийн байгууллагынхаа түүхийг бүтээлцсэн

Цэмцгэр жаахан Жаажаа гуай

Зууны түүхтэй байгууллагын урлагийн түүчээ босон

Цэвэлмаа гавьяат танд эрүүл энхийг хүсье.

https://www.youtube.com/watch?v=iGvHRwpYTz8

ШИНЭ МЭДЭЭ
Цагдаа, дотоодын цэргийн байгууллагад шаардлагатай хүний нөөц бүрдүүлэх тусгай шалгалтад урьж байна
Цагдаа, дотоодын цэргийн байгууллагад шаардлагатай хүний нөөц бүрдүүлэх тусгай шалгалтад урьж байна
0
20719
2026/11/17
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
0
251
2026/11/17
Хууль зүй, дотоод хэргийн сайд Г.Тэмүүлэн цагдаа, дотоодын цэргийн байгууллагын үйл ажиллагаатай танилцлаа
Хууль зүй, дотоод хэргийн сайд Г.Тэмүүлэн цагдаа, дотоодын цэргийн байгууллагын үйл ажиллагаатай танилцлаа
253
253
2026/11/17
Хоногийн хугацаанд залилах гэмт хэрэг 11 бүртгэгдэж, мөрдөн шалгах ажиллагааг явуулж байна
Хоногийн хугацаанд залилах гэмт хэрэг 11 бүртгэгдэж, мөрдөн шалгах ажиллагааг явуулж байна
253
253
2026/11/17
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
253
253
2026/11/17
Нэг секунд Нэг амь! Зам тавьж өгөх нь таны үүрэг...
Нэг секунд Нэг амь! Зам тавьж өгөх нь таны үүрэг...
253
253
2026/11/17
Таны аюулгүй байдал бидний үүрэг
Таны аюулгүй байдал бидний үүрэг
253
253
2026/11/17
Дуут дохио сонсогдвол бусдын амь нас, эд хөрөнгийг аврах замыг чөлөөлөөрэй…
Дуут дохио сонсогдвол бусдын амь нас, эд хөрөнгийг аврах замыг чөлөөлөөрэй…
253
253
2026/11/17
Хоногийн хугацаанд 159 хэргийг нөхөн илрүүллээ
Хоногийн хугацаанд 159 хэргийг нөхөн илрүүллээ
253
253
2026/11/17
Монгол Улсын Үндсэн хуулиас...
Монгол Улсын Үндсэн хуулиас...
253
253
2026/11/17
Тусгай дуут дохио ажиллуулсан тээврийн хэрэгсэлд зам тавьж өгч, бусдын амь нас, эрүүл мэнд, эд хөрөнгийг авран хамгаалаарай
Тусгай дуут дохио ажиллуулсан тээврийн хэрэгсэлд зам тавьж өгч, бусдын амь нас, эрүүл мэнд, эд хөрөнгийг авран хамгаалаарай
253
253
2026/11/17
Соёлын өвийг хамгаалахад төр, төрийн байгууллага, иргэдийн оролцоо нэн чухал
Соёлын өвийг хамгаалахад төр, төрийн байгууллага, иргэдийн оролцоо нэн чухал
253
253
2026/11/17
Мал хулгайлж, худалдан борлуулдаг бүлэг этгээдийг илрүүллээ
Мал хулгайлж, худалдан борлуулдаг бүлэг этгээдийг илрүүллээ
253
253
2026/11/17
Цагдаагийн байгууллагаас согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодож явсан 64 этгээдийг илрүүлж, таслан сэргийлэх арга хэмжээ авлаа
Цагдаагийн байгууллагаас согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодож явсан 64 этгээдийг илрүүлж, таслан сэргийлэх арга хэмжээ авлаа
253
253
2026/11/12
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
253
253
2026/11/12
Хохирогч хайж байна
Хохирогч хайж байна
253
253
2026/11/11
Хоногийн хугацаанд залилах гэмт хэрэг 9 бүртгэгдэж, мөрдөн шалгах ажиллагаа явагдаж байна
Хоногийн хугацаанд залилах гэмт хэрэг 9 бүртгэгдэж, мөрдөн шалгах ажиллагаа явагдаж байна
253
253
2026/11/11
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
253
253
2026/11/11
Монгол бахархлын өдрийн мэнд хүргэе
Монгол бахархлын өдрийн мэнд хүргэе
253
253
2026/11/11
Шилдэг төсөл шалгаруулах анхдугаар уралдаан зарлагдлаа
Шилдэг төсөл шалгаруулах анхдугаар уралдаан зарлагдлаа
253
253
2026/11/11
Сэрэмжлүүлэг
Сэрэмжлүүлэг
253
253
2026/11/11
Хоногийн нөхцөл байдлын тоон мэдээ
Хоногийн нөхцөл байдлын тоон мэдээ
253
253
2026/11/09
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
253
253
2026/11/09
Хурандаа цолтнуудын дунд снукер бильярдын аварга шалгаруулах тэмцээн зохион байгуулагдаж байна
Хурандаа цолтнуудын дунд снукер бильярдын аварга шалгаруулах тэмцээн зохион байгуулагдаж байна
253
253
2026/11/09
55 тооны бод мал хулгайлсан этгээдүүдийг илрүүллээ
55 тооны бод мал хулгайлсан этгээдүүдийг илрүүллээ
253
253
2026/11/09
Хоногийн нөхцөл байдлын тоон мэдээ
Хоногийн нөхцөл байдлын тоон мэдээ
253
253
2026/11/09
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
253
253
2026/11/09
ОЛДСОН
ОЛДСОН
253
253
2026/11/09
Хоногийн нөхцөл байдлын тоон мэдээ
Хоногийн нөхцөл байдлын тоон мэдээ
253
253
2026/11/09
Монгол Улсын Замын хөдөлгөөний аюулгүй байдлын тухай хуулиас...
Монгол Улсын Замын хөдөлгөөний аюулгүй байдлын тухай хуулиас...
253
253
2026/11/09
Цагдаа, дотоодын цэргийн байгууллагад шаардлагатай хүний нөөц бүрдүүлэх тусгай шалгалтад урьж байна
Цагдаа, дотоодын цэргийн байгууллагад шаардлагатай хүний нөөц бүрдүүлэх тусгай шалгалтад урьж байна
0
20719
2026/11/17
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
0
251
2026/11/17
Хууль зүй, дотоод хэргийн сайд Г.Тэмүүлэн цагдаа, дотоодын цэргийн байгууллагын үйл ажиллагаатай танилцлаа
Хууль зүй, дотоод хэргийн сайд Г.Тэмүүлэн цагдаа, дотоодын цэргийн байгууллагын үйл ажиллагаатай танилцлаа
0
243
2026/11/17
Хоногийн хугацаанд залилах гэмт хэрэг 11 бүртгэгдэж, мөрдөн шалгах ажиллагааг явуулж байна
Хоногийн хугацаанд залилах гэмт хэрэг 11 бүртгэгдэж, мөрдөн шалгах ажиллагааг явуулж байна
0
248
2026/11/17
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
Монгол Улсын Цагдаагийн албаны тухай хуулиас...
0
222
2026/11/17
Нэг секунд Нэг амь! Зам тавьж өгөх нь таны үүрэг...
Нэг секунд Нэг амь! Зам тавьж өгөх нь таны үүрэг...
0
209
2026/11/17
Таны аюулгүй байдал бидний үүрэг
Таны аюулгүй байдал бидний үүрэг
0
209
2026/11/17
Дуут дохио сонсогдвол бусдын амь нас, эд хөрөнгийг аврах замыг чөлөөлөөрэй…
Дуут дохио сонсогдвол бусдын амь нас, эд хөрөнгийг аврах замыг чөлөөлөөрэй…
0
199
2026/11/17
Хоногийн хугацаанд 159 хэргийг нөхөн илрүүллээ
Хоногийн хугацаанд 159 хэргийг нөхөн илрүүллээ
0
207
2026/11/17
Монгол Улсын Үндсэн хуулиас...
Монгол Улсын Үндсэн хуулиас...
0
217
2026/11/17
Түгээмэл асуулт хариулт
Холбоо барих
Чат бичих
Facebook холбоос